คนไข้ไขมันในเลือดสูงกินไข่ได้หรือไม่? ไขข้อสงสัยเรื่องไข่กับคอเลสเตอรอลตามหลักการแพทย์

คนไข้ไขมันในเลือดสูงกินไข่ได้หรือไม่?
ไขข้อสงสัยเรื่องไข่กับคอเลสเตอรอลตามหลักการแพทย์

หลายคนที่มีภาวะไขมันในเลือดสูงมักหลีกเลี่ยงไข่ เพราะไข่แดงมีคอเลสเตอรอลค่อนข้างสูง แต่ปัจจุบันการประเมินผลของไข่ต่อสุขภาพหัวใจไม่ได้ดูเพียงคอเลสเตอรอลจากไข่เท่านั้น ต้องพิจารณา รูปแบบอาหารโดยรวม ระดับ LDL และความเสี่ยงของแต่ละบุคคล ร่วมกันด้วย

ไข่ 1 ฟองมีคอเลสเตอรอลเท่าไร?

ไข่ไก่ 1 ฟองมีคอเลสเตอรอลประมาณ 180–200 มิลลิกรัม โดยส่วนใหญ่อยู่ในไข่แดง ขณะเดียวกันไข่ก็เป็นแหล่งโปรตีนคุณภาพดี และมีสารอาหาร เช่น วิตามิน B12, วิตามิน D, โคลีน, ลูทีน และซีแซนทีน จึงไม่ควรมองว่าไข่เป็นอาหารที่ไม่ดีต่อสุขภาพเสมอไป

กินไข่แล้ว LDL จะสูงขึ้นทุกคนหรือไม่?

ไม่เหมือนกันในแต่ละคน

ประมาณ 70% ของคนทั่วไปตอบสนองต่อคอเลสเตอรอลจากอาหารค่อนข้างน้อย การรับประทานไข่มากขึ้นอาจทำให้ LDL เพิ่มเพียงเล็กน้อยหรือแทบไม่เปลี่ยนแปลง แต่บางคนเป็นกลุ่ม Hyper-Responders ซึ่ง LDL อาจเพิ่มขึ้นชัดเจนเมื่อได้รับอาหารที่มีคอเลสเตอรอลสูง

กลุ่มที่ควรระวังมากขึ้น ได้แก่

• ผู้มีไขมันในเลือดสูงจากพันธุกรรม
• ผู้ป่วยเบาหวาน
• ผู้มีภาวะดื้อต่ออินซูลิน
• ผู้มีภาวะอ้วนลงพุง
• ผู้ที่มียีน ApoE4
• คอเลสเตอรอลในเลือดไม่ได้มาจากอาหารทั้งหมด

ร่างกายสามารถสร้างคอเลสเตอรอลได้เอง โดยเฉพาะจากตับ หน้าเว็บอธิบายว่าประมาณ 70–80% ของคอเลสเตอรอลในเลือดมาจากการสร้างภายในร่างกาย ส่วนจากอาหารเป็นเพียงบางส่วน จึงพบได้ว่าบางคนแม้ลดอาหารมัน หลีกเลี่ยงไข่ และไม่กินของทอด ก็ยังมี LDL สูง โดยเฉพาะผู้ที่มีปัจจัยทางพันธุกรรม

อะไรเพิ่ม LDL มากกว่าการกินไข่?

สำหรับผู้ป่วยจำนวนมาก สิ่งที่ควรให้ความสำคัญมากกว่าการงดไข่อย่างเดียวคือ ไขมันอิ่มตัวและอาหารแปรรูป เช่น

• เนื้อสัตว์ติดมัน
• หนังไก่
• หมูสามชั้น
• เนย
• ชีสไขมันสูง
• กะทิในปริมาณมาก
• อาหารทอดซ้ำ
• ไส้กรอก เบคอน และแฮม

การลดอาหารเหล่านี้อาจมีผลต่อการลด LDL มากกว่าการตัดไข่ออกจากอาหารเพียงอย่างเดียว

คนไข้ไขมันสูงกินไข่ได้กี่ฟอง?

ตามเนื้อหาของหน้าเว็บ ผู้ป่วยไขมันในเลือดสูงส่วนใหญ่สามารถรับประทานไข่ได้ประมาณ

1 ฟองต่อวัน

โดยให้เป็นส่วนหนึ่งของรูปแบบอาหารที่เหมาะสม

สำหรับผู้ที่ ควบคุมไขมันได้ดี ไม่มีโรคหัวใจ และไม่มีภาวะไขมันสูงจากพันธุกรรม หน้าเว็บระบุว่าอาจรับประทานได้ประมาณ 1–2 ฟองต่อวัน ภายใต้การดูแลด้านโภชนาการที่เหมาะสม

กลุ่มที่ควรปรึกษาแพทย์ก่อน

ควรประเมินเป็นรายบุคคลหากมี

• LDL > 190 mg/dL
• ไขมันในเลือดสูงจากพันธุกรรม
• โรคหลอดเลือดหัวใจ
• เคยกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด
• เคยผ่าตัดบายพาสหัวใจ
• เคยใส่ขดลวดหลอดเลือดหัวใจ

สรุปจำง่าย

ไขมันในเลือดสูง ≠ ต้องงดไข่ทั้งหมด

• สำหรับคนส่วนใหญ่ ไข่ประมาณ 1 ฟองต่อวันสามารถเป็นส่วนหนึ่งของอาหารสุขภาพได้ สิ่งสำคัญกว่าการนับจำนวนไข่อย่างเดียวคือ
• ควบคุมน้ำหนัก + ลดไขมันอิ่มตัว + ลดอาหารแปรรูป + ออกกำลังกาย + ติดตามระดับไขมันในเลือด
• ส่วนผู้ที่มี LDL สูงมาก โรคหัวใจ หรือไขมันสูงจากพันธุกรรม ควรให้แพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญด้านโภชนาการประเมินปริมาณที่เหมาะสมเป็นรายบุคคล